De Blauwe Paal

(Tekst: Martijn Mulder, foto's: Frits van Eck)

 

   

EGMOND AAN ZEE Tijdens een officieel moment, afgelopen maandag, heeft Egmond aan Zee zo'n vijftien meter grondgebied symbolisch teruggegeven aan de voormalige Binnen-Egmonden. De blauwe paal, een oude grenspaal tussen de twee voormalige gemeenten, is namelijk recent door de gemeente Bergen verplaatst. De paal was in 1991 na een restauratie op de verkeerde plek teruggezet en dat werd maandag door wethouder Jan Houtenbos officieel hersteld.



UITBREIDING In 1810 gaf de Franse Keizer Napoleon de opdracht om alle gemeenten in Nederland officieel op te meten. Egmond aan Zee was in 1821 aan de beurt en daar waren de landmeters snel klaar. Egmond aan Zee bleek de kleinste omtrek te hebben van alle gemeenten in Nederland. Het dorp was zo klein, dat zelfs de twee in 1833 gebouwde vuurtorens op grondgebied van de Binnen-Egmonden moesten staan. Het is daarom niet verwonderlijk dat de burgemeester van Egmond aan Zee bij de minister aanklopte. Egmond aan Zee kreeg de door haar gewenste gebiedsuitbreiding in 1865. De oostgrens, die oorspronkelijk ter hoogte van PostaanZee lag, werd verschoven tot net voorbij het Tolhuis. Ook beide vuurtorens kwamen op Derper grondgebied.

VERKEERD Toen begin 20ste eeuw het toerisme opkwam wilde Egmond aan Zee ruimte voor een boulevard en de bouw van hotels. In 1903 kwam de nieuwe uitbreiding tot stand en kreeg de gemeente onder andere het gebied ten noorden van de vuurtoren erbij. Ook werd de oostgrens verlegd, ditmaal tot net voorbij de tegenwoordige kruising Voorstraat-Sportlaan. Daar werd dan ook een grenspaal geplaatst, die daar tot 1980 heeft gestaan. Na doormidden te zijn gereden, beklad te zijn en getuige te zijn geweest van menig veldslag tussen Hoevers en Derpers, werd de paal verwijderd voor een restauratiebeurt. Na tijdelijke stalling bij het Museum van Egmond werd de paal in 1991 door de gemeente weer teruggezet, echter per ongeluk op de verkeerde plek.

NA van verschillende kanten op deze fout te zijn gewezen, is de grenspaal nu dan dus weer teruggeplaatst op de oorspronkelijke gemeentegrens. Tegelijk met de verplaatsing van de blauwe paal, werd ook de blauwe mozaïekpaal officieel onthuld. Deze paal staat op enkele meters van de officiële grenspaal en is ooit door kunstenaarscollectief Hafre gemaakt voor een gemeentelijk grenspalenproject. Hans van de Berg en Fred Valkering van Hafre kregen onlangs de opdracht om de mozaïekpaal op te knappen, omdat het mozaïek door vandalisme nogal beschadigd was geraakt. Ook voor wethouder Jan Houtenbos was de onthulling een speciaal moment, want hij was ook wethouder – toen nog van de gemeente Egmond – bij de eerste onthulling, in 1995. Hij was daarom ook niet alleen gekomen, maar had zijn kleinkind op de arm. Alle genodigden werden tot slot getrakteerd op verse haring en jutterbitter